Na yâ ti dunia ti laso, azo mingi ayeke sara kua na abongo ti plastique ti bata na kobe. "Kobe-grade" aye ti tene aye so ayeke nzoni ti tene kobe atingbi na ni, na ti hinga aplastic wa alingbi na ndia so ayeke kota ye mingi teti azo so ayeke sala ni nga na azo so ayeke vo ni. Na popo ti aplastic nde nde, azo mingi ahinga PET (polyéthylène téréphthalate) ndali ti so lo yeke nzoni nga lo yeke sara kua na ni mingi na yâ ti abongo ti kangango na kobe. Article so ayeke fa ande mara ti aplastic ti kobe-, na ziango lê na ndo ti akete boîte ti PET ti kobe, na fango ngbanga ti nyen a bâ ni tongana mbeni ye so ayeke nzoni ti bata na kobe nga so zo alingbi ti zia bê na lo.

Manda ye na ndo ti aplastic ti kobe-
A plastique ti kobe-grade ayeke aye so a tara ni na lege ti akota ndokua ti Amerika so ayeke bâ lege ti kobe na yorö (FDA) nga na ndokua ti Europe so ayeke bâ lege ti kobe (EFSA) na a bâ so a yeke nzoni ti tene a ndu ni na kobe. A lingbi aplastic so aduti pëpe na asioni ye so alingbi ti lï na yâ ti kobe na ti ga na kpale na seni ti zo. Akota ye so a hunda ti tene a sara na aplastic so ayeke ti kobe ayeke so a lingbi ti sara sioni na zo pëpe, a yeke ngangu pëpe ti tene a fâ yâ ni, nga a lingbi ti ngbâ nzoni nga ti buba pëpe na yâ ti akota ndowa nde nde.
Na popo ti aplastic nde nde, PET ayeke mbeni oko ti aye so azo ayeke sara kua na ni mingi ti kanga na kobe. Azo aye ni mingi ndali ti so lo yeke na anzoni ye ti kanga lege na kobe, so ayeke mû maboko ti tene kobe angbâ fini nga nzoni. PET ayeke nga na anzoni ye tongana ti so a yeke ngangu pëpe ti fâ, a lingbi ti kiri ti sara kua na ni, ye so asara si a yeke mbeni ye so ayeke sara sioni na ndo ti sese pëpe. Azo aye mingi a-emballage ti PET ndali ti so ala yeke polele, na a sara si a yeke ngangu pëpe na azo so ayeke vo ye ti bâ aye so ayeke na yâ ni.
A yeke wara na yâ ti PET mbeni ye ti tengo ni
PET ayeke mbeni polyester so a sara ni na éthylène glycol nga na acide téréphthalique. Molécule ti lo asara si lo yeke na kota cristal, na tongaso lo yeke kpengba nga lo yeke ninga. Mbeni kota ye so ayeke na yâ ti PET ayeke so lo yeke sara ye pëpe, so ti tene lo yeke sara ye pëpe na aye so a zia na yâ ti kobe. Mara ti ye so ayeke kota ye mingi ti tene kobe angbâ be-ta-zo nga ti tene a bata ni nzoni.
Na ndo ni, PET ayeke kanga lege na acide nga na mafuta, so ayeke mingi na yâ ti kobe. Ye so ayeke sara si kobe ni ayeke buba pëpe wala ayeke sara ngangu na ndo ti nzoni ti kobe ni pëpe. Na ndo ni, PET alingbi ti gbu ngangu na yâ ti akota ndowa nde nde, ti londo na glace ti si na futingo, sân ti tene a ngbâ nzoni. Ye so asara si a lingbi ti sara kua na ni ti bata na akobe nde nde, a londo na akobe so a zia na yâ ti frigo ti si na ambangi so ayeke wâ.
Application ti kobe-ti boîte ti PET
A-boîte ti PET ti kobe-a yeke na gbâ ti akua, ti londo na batango kobe ti da ti si na ziango kobe na yâ ti amagazin. Na yâ ti da, akete boîte so ayeke nzoni mingi ti bata na angbâa ti kobe, ti leke kobe nga ti leke aye ti batango na yâ ti da ti batango kobe. Teti so lo yeke polele nga lo yeke ngangu pëpe, a sara si a yeke ngangu pëpe ti sara kua na ni na yâ ti gigi ti lâ oko oko.
Na yâ ti akota ndokua ti dengo buze, a yeke sara kua mingi na a-boîte ti PET ti kanga na afini kobe, akobe so a sara na mapa nga na akobe so a leke ni awe ti te. Azo aye mingi ti wara a-boîte ti PET so ayeke ti kobe na yâ ti afini kobe ndali ti so ala yeke kanga lege nzoni na ngu nga na oxygène, na tongaso ala yeke sara si akeke nga na alê ti kobe angbâ aninga. Ye so ayeke mû maboko gi pëpe ti tene akobe ni angbâ fini, me a yeke sara nga si kobe ni abuba pëpe.
A yeke sara ngangu na ndo ti environnement nga na recyclage ti PET .
Mbeni kota ye so ayeke nzoni na lege ti PET ayeke so a lingbi ti kiri ti sara kua na ni. A lingbi ti kiri ti sala kusala na PET fani mingi sân ti tene akota ye so ayeke na yâ ni abuba, na a sala si a yeke mbeni ye so alingbi ti ninga teti ziango kobe na yâ ti bozo. Kode ti kiringo na aye na place ni ayeke ti sukula na ti kiri ti futi aye ti leke na afini ye, na tongaso a yeke hunda pëpe ti vo aplastic so ayeke ngbâ lakue fini nga a yeke sara si aye ti sioni so ayeke si na ndo ti sese aga kete.
Ti kiri ti sala kusala na PET ayeke bata gi pëpe aye ti mosoro, me a yeke sala nga si gaz à effet de serre so alondo na salango aplastic adë. Akota ndokua mingi ayeke sala kusala fadeso na a-appareil ti kiringo na aye na place ni so a kanga ni ti bungbi abongo ti PET, ti kiri ti sala kusala na ni, na ti kiri ti sala kusala na ni ti leke na afini ye ti ziango na yâ ni. Kode so ague oko na akpengba-ndia ti mbeni économie circulaire, so ayeke mû maboko ti tene aye angbâ lakue ti gue na li ni nga ti tene a buba ye mingi pëpe.
Akpale nga na aye so a lingbi zo agbu li ti lo na ndo ni tongana lo sara kua na PET na yâ ti abongo ti kobe .
Atâa so PET ayeke na anzoni ye mingi, salango kusala na ni na yâ ti abongo ti kobe ayeke nga na ambeni kpale. Mbeni kota kpale ni ayeke so ambeni ye ti chimie alingbi ti sigigi na yâ ni, mbilimbili tongana a zia PET na yâ ti akota ndowa. Atâa so azo mingi abâ so PET ayeke nzoni, a lingbi a bata akpengba-ndia so a fa na ndo ti temperature ti kanga lege na mbeni ye ti sioni so alingbi ti si.
Mbeni ye nde so a lingbi ti bâ ni ayeke ngangu so salango kusala na PET ayeke sala na ndo ndo so e yeke dä. Atâa so a lingbi ti kiri ti sara kua na PET, lege so a yeke sara na ni ayeke mû ngangu mingi na a zia bê na ndo ti aye so alingbi ti kiri ti ga fini pëpe. Ti tene a sara si akpale so aga kete, azo so ayeke sara akungba ayeke gi ti sara kua na PET so a kiri a leke ni (rPET) nga na PET so a sara ni na bio-, aye so alondo na aye so alingbi ti kiri ti ga fini na so ayeke sara si a yeke bi carbone mingi pëpe.
Nduru tene
Na nduru tënë, PET ayeke mbeni ye so ayeke sara kua na alege nde nde nga so zo alingbi ti zia bê na lo. Teti so lo yeke nzoni, lo yeke ninga nga lo lingbi ti kiri ti sara kua na ni, a sara si a yeke nzoni mingi ndali ti azo so ayeke vo ni nga na azo so ayeke sara ni. Na lege ti kota hundango ye ti warango alege ti lekengo na abongo so ayeke ngbâ lakue lakue, lekengo afini ye ti PET, tongana akete boîte ti PET ti kobe-, ayeke sala ande kota kusala ti kaï abezoin ti azo ti lekengo kobe na ti sala si asioni ye so ayeke si na ndo ti sese aga kete. Na lege ti hingango ye nga na asalango ye ti aplastic ti kobe-grade, e lingbi ti mû adesizion so alingbi na hingango ye so ayeke na lege ni na ndo batango tele nga na dutingo na fini.
